Przyczyna: Jack Kerouac "W drodze".
Czas: Poniedziałek 30.06.2008 r. godz. 18.00.
Miejsce: D.K.K. przy Miejskiej Bibliotece Publicznej im. C.K. Norwida

w Świdnicy.

Książka, którą tym razem wziął "na warsztat" nasz klub zaliczana jest do kanonu literatury amerykańskiej. Mało tego, to jedna z tych pozycji, o których powszechnie mówi się "kultowa" i pomimo wielu kontrowersji ze strony krytyki literackiej dla kilku pokoleń powieść "W drodze" Jack'a Kerouac'a kultową właśnie jest. Jak głosi legenda autor napisał ją w ciągu trzech tygodni wykorzystując w tym celu ponad siedemdziesięciometrowy zwój papieru do dalekopisu. W założeniu dzieło miało mieć charakter literackiej improwizacji wzorowanej na jazz'owych formach ekspresji.

Książka jest powieścią drogi, opowiada o wydarzeniach zaczerpniętych z biografii autora. Jej bohaterowie, Sal Paradise ( alter ego samego Kerouac'a) - początkujący pisarz i Dean Moriarty (literacki odpowiednik Neala Cassady'ego, innego twórcy tego okresu) - włóczęga i drobny złodziejaszek, przemierzają wzdłuż i wszerz Stany Zjednoczone Ameryki. Poszukują wolności i życia pozbawionego hipokryzji, której mnóstwo wśród dominującej w powojennej Ameryce [jest rok 1947] klasy średniej. Obaj są miłośnikami żywiołu zwanego życiem, łapczywie chłonącymi wszelkie jego przejawy. Otwarcie przeciwstawiają się konformizmowi swoich rodaków, jazz, narkotyki, alkohol i niczym nie skrępowany seks, to dla nich chleb powszedni.

Żeby jednak w pełni zrozumieć wymowę, wyjątkowość i nowatorstwo powieści Kerouac'a trzeba lepiej przyjrzeć się rzeczywistości, w której powstawała. Jest druga połowa lat pięćdziesiątych, zaledwie dekadę temu zakończyła się II wojna światowa, w roku 1953 USA kończy interwencję w Korei, a już na horyzoncie pojawia się nowy konflikt - wojna w Wietnamie' Stany i Związek radziecki są zaangażowane bez reszty

w działania zimnowojenne. Z drugiej strony społeczeństwo amerykańskie czerpie garściami z dobrodziejstw prężnie rozwijającej się gospodarki przyjmując jako normę konsumpcyjny styl życia. W takiej atmosferze zaczyna tworzyć wielka czwórka artystów: Allen Ginsberg, William S. Burroughs, Jack Kerouac i Neal Cassady. Stają się wkrótce filarami nowego ruchu o charakterze artystyczno - politycznym, "V kolumną" życia kulturalnego Stanów, to ojcowie chrzestni "Beat Generation. Najważniejsze dzieła bitników: "W drodze" Kerouac'a, "Nagi lunch" Burroughs'a i "Skowyt" Ginsberg'a łamały wszystkie dotychczasowe kanony, zarówno te dotyczące sztuki i literatury, jak i te związane bezpośrednio z egystencją społeczną

i moralnością. To oni, bitnicy, kreują wzorzec Dean'owskiego "buntownika bez powodu".

Twórczość Kerouac'a i jego przyjaciół odcisnęła wymowne piętno na następnych pokoleniach, na ich ideały powoływały się nie tylko ruchy pacyfistyczne lat sześćdziesiątych, ale również uczestnicy punk'owej rewolty przełomu lat siedemdziesiątych i osiemdziesiątych ubiegłego wieku. Po ich dzieła chętnie sięgają współcześni, zwłaszcza młodzi, pełni buntu wobec zastanej rzeczywistości, ludzie. Ale na szczęście nie tylko oni, bo myślę, że warto.

rost'67